آللاە وە ألچیلرینە حاقارت أتمک، سؤومک، آلای أتمک وە کۆچۆک گؤرمک؛ نیفاق وە کۆفۆردۆر. بو تیپلر آللاهئن لاعنتینی حاق أدرلر:
إِنَّ الَّذِينَ يُؤْذُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ لَعَنَهُمُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَأَعَدَّ لَهُمْ عَذَابًا مُهِينًا ﴿۵۷﴾ (سورة الأحزاب)
شۆبهەسیز کی، آللاها وە رسولۆنە أذییت ورنلرە آللاە هم دۆنیادا هم آحیرتتە لاعنت أتمیشتیر. اۇنلارا آشاغئلایئجئ بیر عاذاب حاضئرلامئشتئر. (آحزاب سورەسی؛ 57)
وَمِنْهُمُ الَّذِينَ يُؤْذُونَ النَّبِيَّ وَيَقُولُونَ هُوَ أُذُنٌ قُلْ أُذُنُ خَيْرٍ لَكُمْ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَيُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِينَ وَرَحْمَةٌ لِلَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِينَ يُؤْذُونَ رَسُولَ اللَّهِ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿۶۱﴾ (سورة التوبة)
یینە اۇنلارئن ایچیندە اؤیلەلری واردئر کی، پەیغامبری اینجیتیۇرلار وە؛ “اۇ هر سؤیلننی دینلەین بیر قولاقتئر،” دییۇرلار. دە کی: “سیزین ایچین بیر حایئر قولاغئدئر. آللاها اینانئر، مۆمینلرە اینانئر، آیرئجا سیزدن ایمان أدنلرە دە بیر راحمتتیر.” آللاهئن رسولۆنۆ اینجیتنلرە آجئقلئ بیر عاذاب واردئر. (تەوبە سورەسی؛ 61)
ایمان ماددەلرینین بیر قئسمئنا ایمان أدیپ بیر دیگر قئسمئنا ایمان أتمەمک دە کۆفرە گؤتۆرۆر. ایماندا پازارلئق اۇلماز، آللاهئن اینانئلماسئنئ أمرەتتیگی حوصوصلارا قۇشولسوز وە ترددۆدسۆز بیر شکیلدە ایمان أتمک گرکیر:
إِنَّ الَّذِينَ يَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيُرِيدُونَ أَنْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ اللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيَقُولُونَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَنَكْفُرُ بِبَعْضٍ وَيُرِيدُونَ أَنْ يَتَّخِذُوا بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلًا ﴿۱۵۰﴾ أُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ حَقًّا وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا ﴿۱۵۱﴾ وَالَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَلَمْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ أُولَئِكَ سَوْفَ يُؤْتِيهِمْ أُجُورَهُمْ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا ﴿۱۵۲﴾ (سورة النساء)
اۇنلار، آللاهئ وە پەیغامبرلرینی اینکار أدرلر، آللاە ایلە پەیغامبرلرینین آراسئنئ آیئرماق ایستەرلر. “کیمینە اینانئرئز، کیمینی اینکار أدریز،” دەرلر. بو ایکیسینین (ایمانلا کۆفرۆن) آراسئندا بیر یۇل توتماق ایستەرلر. ایشتە اۇنلار گرچک کافیرلردیر. بیز دە کافیرلرە آلچالتئجئ بیر عاذاب حاضئرلامئشئزدئر. آللاها وە پەیغامبرلرینە ایمان أدنلر وە اۇنلار آراسئندا آیئرئم یاپمایانلارا (آللاە) پک یاقئندا مۆکافاتلارئنئ ورەجکتیر. آللاە چۇق باغئشلایئجئدئر، چۇق مرحامتلیدیر. (نیسا سورەسی؛ 150-152)
… أَفَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ الْكِتَابِ وَتَكْفُرُونَ بِبَعْضٍ فَمَا جَزَاءُ مَنْ يَفْعَلُ ذَلِكَ مِنْكُمْ إِلَّا خِزْيٌ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرَدُّونَ إِلَى أَشَدِّ الْعَذَابِ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ﴿۸۵﴾ (سورة البقرة)
… یۇقسا سیز کیتابئن بیر قئسمئنا اینانئپ بیر قئسمئنئ اینکار مئ أدیۇرسونوز؟ شو حالدە ایچینیزدن بؤیلە یاپانلار، نتیجە اۇلاراق دۆنیا حایاتئندا پریشانلئقتان باشقا نە قازانئرلار! قئیامت گۆنۆندە دە أن شیددتلی عاذابا اوغراتئلئرلار. آللاە، یاپتئقلارئنئزدان غافیل دگیلدیر. (باقارا سورەسی؛ 85)
9. ایسلامئ وە مۆسلۆمانلارئ آشاغئلاماق
آللاهئن دینی ایسلامئ بگنمەمک وە مۆسلۆمانلارئ آشاغئلاماق کۆفۆردۆر. ایسلام ایلە مۆسلۆمانلار آراسئنداکیباغلانتئلارئن ألشتیریلمەسی یا دا مۆسلۆمانلارئن قورئانا قارشئ دویارسئز قالماسئنئ ألشتیرمک طابیعی بیر دورومدور. فاقاط ایسلامدان وە ایسلامی یاشانتئدان راحاتسئز اۇلماق آنجاق کۆفرەدنلرین گؤسترەبیلەجگی بیر تپکیدیر.
وَالَّذِينَ كَفَرُوا فَتَعْسًا لَهُمْ وَأَضَلَّ أَعْمَالَهُمْ ﴿۸﴾ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَرِهُوا مَا أَنْزَلَ اللَّهُ فَأَحْبَطَ أَعْمَالَهُمْ ﴿۹﴾ (سورة محمد)
اینکار أدنلرە گلینجە، آرتئق یئقئم اۇنلارا… آللاە اۇنلارئن عامللرینی بۇشا چئقارمئشتئر. بونون سببی، آللاهئن ایندیردیگینی بگنمەمەسیدیر. آللاە دا اۇنلارئن عامللرینی بۇشا چئقارمئشتئر. (موحاممد سورەسی؛ 8-9)
مۆسلۆمانجا یاشانتئیئ ترک أتمک کۆفرە گیریش یاپماقتئر:
وَمَنْ يُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِنْ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَى وَيَتَّبِعْ غَيْرَ سَبِيلِ الْمُؤْمِنِينَ نُوَلِّهِ مَا تَوَلَّى وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ وَسَاءَتْ مَصِيرًا ﴿۱۱۵﴾ (سورة النساء)
کیم کندیسینە دۇغرو یۇل بسبللی اۇلدوقتان سۇنرا ألچییە قارشئ چئقار، مۆمینلرین یۇلوندان باشقاسئنا اویوپ گیدرسە اۇنو دؤندۆگۆ یۇلدا بئراقئرئز وە جهننمە سۇقارئز. اۇراسئ نە کؤتۆ بیر گیدیش یریدیر. (نیسا سورەسی؛ 115)
مۆمینلری آشاغئلاماق گریجی، یۇباز وس. یافتالار یاپئشتئرماق آحیرتتە درین پیشمانلئغا نیدن اۇلاجاقتئر:
وَمَنْ خَفَّتْ مَوَازِينُهُ فَأُولَئِكَ الَّذِينَ خَسِرُوا أَنْفُسَهُمْ فِي جَهَنَّمَ خَالِدُونَ ﴿۱۰۳﴾ تَلْفَحُ وُجُوهَهُمُ النَّارُ وَهُمْ فِيهَا كَالِحُونَ ﴿۱۰۴﴾ أَلَمْ تَكُنْ آيَاتِي تُتْلَى عَلَيْكُمْ فَكُنْتُمْ بِهَا تُكَذِّبُونَ ﴿۱۰۵﴾ قَالُوا رَبَّنَا غَلَبَتْ عَلَيْنَا شِقْوَتُنَا وَكُنَّا قَوْمًا ضَالِّينَ ﴿۱۰۶﴾ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْهَا فَإِنْ عُدْنَا فَإِنَّا ظَالِمُونَ ﴿۱۰۷﴾ قَالَ اخْسَئُوا فِيهَا وَلَا تُكَلِّمُونِ ﴿۱۰۸﴾ إِنَّهُ كَانَ فَرِيقٌ مِنْ عِبَادِي يَقُولُونَ رَبَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ ﴿۱۰۹﴾ فَاتَّخَذْتُمُوهُمْ سِخْرِيًّا حَتَّى أَنْسَوْكُمْ ذِكْرِي وَكُنْتُمْ مِنْهُمْ تَضْحَكُونَ ﴿۱۱۰﴾ إِنِّي جَزَيْتُهُمُ الْيَوْمَ بِمَا صَبَرُوا أَنَّهُمْ هُمُ الْفَائِزُونَ ﴿۱۱۱﴾ (سورة المؤمنون)
کیملرین دە تارتئلارئ حافیف گلیرسە، آرتئق بونلار دا کندیسینە یازئق أتمیشلردیر؛ (چۆنکی اۇنلار) أبدی جهننمدەدیرلر. اۇرادا دیشلری سئرئتئر حالدە ایکن آتش یۆزلرینی یالار. (آللاە تعالا؛) “سیزە آیتلریم اۇقونوردو دا، سیز اۇنلارئ یالانلاردئنئز، دگیل می؟” دەر. دەرلر کی: “راببیمیز! آزغئنلئغئمئز بیزی آلت أتتی؛ بیز بیر ساپئقلار تۇپلولوغو ایدیک. راببیمیز! بیزی بورادان چÛقار. أگر بیر داحا (أتتیکلریمیزە) دؤنرسک، آرتئق بللی کی بیز ظالیم اینسانلارئز. (آللاە) بویورور کی؛ “آلچالدئقچا آلچالئن اۇرادا! بانا قۇنوشمایئن آرتئق. چۆنکی قوللارئمدان بیر زۆمرە؛ ‘راببیمیز! بیز ایمان أتتیک. اؤیلە ایسە بیزی باغئشلا، بیزە مرحامت أت. سن مرحامتلیلرین أن اییسیسین.’ دییۇرلاردئ. ایشتە سیز اۇنلارئ آلایا آلدئنئز. سۇنوندا بو داورانئشئنئز سیزە بنی یاد أتمەیی اونوتتوردو. چۆنکی سیز اۇنلارا گۆلیۇردونوز. بوگۆن بن اۇنلارا، صابرەتتیگینین قارشئلئغئنئ وردیم؛ اۇنلار حاقیقاتن مورادئنا أرنلردیر.” (مۆمینون سورەسی؛ 103-111)
إِنَّ الَّذِينَ أَجْرَمُوا كَانُوا مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا يَضْحَكُونَ ﴿۲۹﴾ وَإِذَا مَرُّوا بِهِمْ يَتَغَامَزُونَ ﴿۳۰﴾ وَإِذَا انْقَلَبُوا إِلَى أَهْلِهِمُ انْقَلَبُوا فَكِهِينَ ﴿۳۱﴾ وَإِذَا رَأَوْهُمْ قَالُوا إِنَّ هَؤُلَاءِ لَضَالُّونَ ﴿۳۲﴾ وَمَا أُرْسِلُوا عَلَيْهِمْ حَافِظِينَ ﴿۳۳﴾ فَالْيَوْمَ الَّذِينَ آمَنُوا مِنَ الْكُفَّارِ يَضْحَكُونَ ﴿۳۴﴾ لَى الْأَرَائِكِ يَنْظُرُونَ ﴿۳۵﴾ هَلْ ثُوِّبَ الْكُفَّارُ مَا كَانُوا يَفْعَلُونَ ﴿۳۶﴾ (سورة المطففین)
دۇغروسو اۇ سوچ ایشلەینلر، اینانانلارا گۆلیۇرلاردئ. اۇنلارا اوغرادئغئ واقیت بیربیرینە گؤز قئرپیۇرلاردئ. أولرینە دؤندۆگۆ زامان ذەوقلنەرک دؤنیۇرلاردئ.. مۆمینلری گؤردۆگۆ واقیت: “ایشتە بونلار ساپئقتئرلار” دییۇرلاردئ. اۇیسا اۇنلار، مۆمینلر اۆزەرینە بکچی اۇلاراق گؤندریلمەمیشلردی. ایشتە بوگۆن دە اینانانلار کافیرلرە گۆلەجک. قۇلتوقلار اۆزەریندە أطرافا باقاجاقلار. ناسئل، کافیرلر یاپتئقلارئنئن جزاسئنئ بولدولار مئ؟ (موطاففیفین سورەسی؛ 29-36)
فهمی چچن ایلکای


