گؤرۆلدۆگۆ اۆزەرە آللاهئن دۇستلوغو یاساقلادئغئ کیشیلر بۆتۆن کافیرلر دگیل، اۇنلارئن ایچیندن دینیمیزلە دالغا گچن وە ایمانئمئزلا آلای أدنلردیر. ایلگیلی آیتلرە بۆتۆنجۆل باقمازساق اۇرتادا هیچبیر نیدن یۇقکن بۆتۆن کافیرلرە سببسیز دۆشمانلئق بسلەریز. بو آللاهئن مورادئ دگیلدیر. اۇنلارلا ایسلاما داعوت أطرافئندا شکیللنن اینسانی ایلیشکیلریمیز ألبتتە اۇلاجاقتئر.
یۆجە قورئانئن کۆفۆر سایدئغئ داورانئش مۆسلۆمانلار عالەیهینە اۇنلارلا ایش بیرلیگی یاپماق، اۇنلارئن کۆفۆر ایدئۇلۇژیسینی بنیمسەییپ یایمایا چالئشماق وە دیگر کۆفۆر أیلملریندە اۇنلارلا ایش بیرلیگی یاپماقتئر. یۇقسا اۇنلارلا ایی گچینیپ ایکرامدا بولونمامئزئ آللاە یاساقلاماز. یتر کی ایسلام وە مۆسلۆمانلار عالەیهیندە بیر ایشە بولاشمایالئم. آللاە شؤیلە بویورور:
آللاە سیزی، دین حاققئندا سیزینلە ساواشمایان وە سیزی یورتلارئنئزدان چئقارمایان کیمسەلرە اییلیک أتمکتن، اۇنلارا عادالتلی داورانماقتان منع أتمز. چۆنکی آللاە عادیل داورانانلارئ سەور. آللاە سیزی آنجاق سیزینلە دین حاققئندا ساواشان، سیزی یورتلارئنئزدان چئقاران وە چئقارئلمانئز ایچین یاردئم أدن کیمسەلرە دۇست اۇلماقتان منع أدر. کیم اۇنلارلا دۇست اۇلورسا، ایشتە ظالیملر اۇلاندئر. (مۆمتحینە سورەسی؛ 8-9)
بو دوروم سادەجە أهلی کیتاب ایچین دگیل، دیگر کافیرلر ایچین دە گچرلیدیر. اۇنلارئن کۆفۆر اینانئشلارئنئ “دینلر آراسئ دیالۇگ” آدئ آلتئندا ایسلام ایلە أشیتلەمک، اۇنلارئ دا دۇغرو یۇلدا قابول أتمک وە هر قۇنودا اۇنلارا سئنئرسئز ایطاعات گؤسترمک کۆفۆردۆر:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا فَرِيقًا مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ يَرُدُّوكُمْ بَعْدَ إِيمَانِكُمْ كَافِرِينَ ﴿۱۰۰﴾ (سورة آل عمران)
أی ایمان أدنلر! کندیسینە کیتاب وریلنلردن هرحانگی بیر گۆروها اویارسانئز، ایمانئنئزدان سۇنرا سیزی دؤندۆرۆپ کافیر یاپارلار. (آلی عیمران سورەسی؛ 100)
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا الَّذِينَ كَفَرُوا يَرُدُّوكُمْ عَلَى أَعْقَابِكُمْ فَتَنْقَلِبُوا خَاسِرِينَ ﴿۱۴۹﴾ (سورة آل عمران)
أی ایمان أدنلر! سیز أگر کافیر اۇلانلارا اویارسانئز، سیزی تۇپوقلارئنئز اۆستۆندە گریسین گرییە چەویریرلر. اۇ زامان بۆسبۆتۆن قایبەدرسینیز. (آلی عیمران سورەسی؛ 149)
8. ایمان أساسلارئنئ رددەتمک، اۇنلارا دۆشمانلئق أتمک
یۆجە آللاهئن بیزلر ایچین بلیرلەدیگی ایمان أساسلارئنئن رددەدیلمەسی وەیا بو أساسلارا شۆبهە ایلە یاقلاشماسئ ایمانئ اۇرتادان قالدئران بیر دورومدور:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي نَزَّلَ عَلَى رَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي أَنْزَلَ مِنْ قَبْلُ وَمَنْ يَكْفُرْ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا بَعِيدًا ﴿۱۳۶﴾ (سورة النساء)
أی ایمان أدنلر! آللاها، پەیغامبرینە ایندیردیگی کیتابا وە داحا اؤنجە ایندیردیگی کیتابا ایمان كدین. کیم آللاهئ، ملکلرینی، کیتابلارئنئ، پەیغامبرلرینی وە آحیرت گۆنۆنۆ اینکار أدرسە، ساپئقلئغئن أن قۇیوسونا دۆشمۆش اۇلور. (نیسا سورەسی؛ 136)
إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ ثُمَّ لَمْ يَرْتَابُوا وَجَاهَدُوا بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أُولَئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ ﴿۱۵﴾ (سورة الحجرات)
گرچک مۆمینلر آنجاق آللاها وە رسولۆنە ایمان أدن، اۇندان سۇنرا آصلا شۆبهەیە دۆشمەین، آللاە یۇلوندا ماللارئیلا وە جانلارئیلا ساواشانلاردئر. ایشتە دۇغرولار آنجاق اۇنلاردئر. (حوجورات سورەسی؛ 15)
آللاهئن ملکلرینە وە نبیلرینە دۆشمانلئق أتمک دە کۆفۆردۆر:
مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِلَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَرُسُلِهِ وَجِبْرِيلَ وَمِيكَالَ فَإِنَّ اللَّهَ عَدُوٌّ لِلْكَافِرِينَ ﴿۹۸﴾ (سورة البقرة)
هر کیم آللاها، آللاهئن ملکلرینە، پەیغامبرلرینە، جبرائیل ایلە میکائیلە دۆشمان اۇلورسا؛ ایی بیلسین کی، آللاە دا اۇ کافیرلرین دۆشمانئدئر. (باقارا سورەسی؛ 98)
آللاە وە ألچیلرینە حاقارت أتمک، سؤومک، آلای أتمک وە کۆچۆک گؤرمک؛ نیفاق وە کۆفۆردۆر. بو تیپلر آللاهئن لاعنتینی حاق أدرلر:
إِنَّ الَّذِينَ يُؤْذُونَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ لَعَنَهُمُ اللَّهُ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَأَعَدَّ لَهُمْ عَذَابًا مُهِينًا ﴿۵۷﴾ (سورة الأحزاب)
شۆبهەسیز کی، آللاها وە رسولۆنە أذییت ورنلرە آللاە هم دۆنیادا هم آحیرتتە لاعنت أتمیشتیر. اۇنلارا آشاغئلایئجئ بیر عاذاب حاضئرلامئشتئر. (آحزاب سورەسی؛ 57)
وَمِنْهُمُ الَّذِينَ يُؤْذُونَ النَّبِيَّ وَيَقُولُونَ هُوَ أُذُنٌ قُلْ أُذُنُ خَيْرٍ لَكُمْ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَيُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِينَ وَرَحْمَةٌ لِلَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِينَ يُؤْذُونَ رَسُولَ اللَّهِ لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿۶۱﴾ (سورة التوبة)
یینە اۇنلارئن ایچیندە اؤیلەلری واردئر کی، پەیغامبری اینجیتیۇرلار وە؛ “اۇ هر سؤیلننی دینلەین بیر قولاقتئر،” دییۇرلار. دە کی: “سیزین ایچین بیر حایئر قولاغئدئر. آللاها اینانئر، مۆمینلرە اینانئر، آیرئجا سیزدن ایمان أدنلرە دە بیر راحمتتیر.” آللاهئن رسولۆنۆ اینجیتنلرە آجئقلئ بیر عاذاب واردئر. (تەوبە سورەسی؛ 61)
ایمان ماددەلرینین بیر قئسمئنا ایمان أدیپ بیر دیگر قئسمئنا ایمان أتمەمک دە کۆفرە گؤتۆرۆر. ایماندا پازارلئق اۇلماز، آللاهئن اینانئلماسئنئ أمرەتتیگی حوصوصلارا قۇشولسوز وە ترددۆدسۆز بیر شکیلدە ایمان أتمک گرکیر:
إِنَّ الَّذِينَ يَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيُرِيدُونَ أَنْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ اللَّهِ وَرُسُلِهِ وَيَقُولُونَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَنَكْفُرُ بِبَعْضٍ وَيُرِيدُونَ أَنْ يَتَّخِذُوا بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلًا ﴿۱۵۰﴾ أُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ حَقًّا وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَابًا مُهِينًا ﴿۱۵۱﴾ وَالَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ وَلَمْ يُفَرِّقُوا بَيْنَ أَحَدٍ مِنْهُمْ أُولَئِكَ سَوْفَ يُؤْتِيهِمْ أُجُورَهُمْ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا ﴿۱۵۲﴾ (سورة النساء)
اۇنلار، آللاهئ وە پەیغامبرلرینی اینکار أدرلر، آللاە ایلە پەیغامبرلرینین آراسئنئ آیئرماق ایستەرلر. “کیمینە اینانئرئز، کیمینی اینکار أدریز،” دەرلر. بو ایکیسینین (ایمانلا کۆفرۆن) آراسئندا بیر یۇل توتماق ایستەرلر. ایشتە اۇنلار گرچک کافیرلردیر. بیز دە کافیرلرە آلچالتئجئ بیر عاذاب حاضئرلامئشئزدئر. آللاها وە پەیغامبرلرینە ایمان أدنلر وە اۇنلار آراسئندا آیئرئم یاپمایانلارا (آللاە) پک یاقئندا مۆکافاتلارئنئ ورەجکتیر. آللاە چۇق باغئشلایئجئدئر، چۇق مرحامتلیدیر. (نیسا سورەسی؛ 150-152)
… أَفَتُؤْمِنُونَ بِبَعْضِ الْكِتَابِ وَتَكْفُرُونَ بِبَعْضٍ فَمَا جَزَاءُ مَنْ يَفْعَلُ ذَلِكَ مِنْكُمْ إِلَّا خِزْيٌ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ يُرَدُّونَ إِلَى أَشَدِّ الْعَذَابِ وَمَا اللَّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ﴿۸۵﴾ (سورة البقرة)
… یۇقسا سیز کیتابئن بیر قئسمئنا اینانئپ بیر قئسمئنئ اینکار مئ أدیۇرسونوز؟ شو حالدە ایچینیزدن بؤیلە یاپانلار، نتیجە اۇلاراق دۆنیا حایاتئندا پریشانلئقتان باشقا نە قازانئرلار! قئیامت گۆنۆندە دە أن شیددتلی عاذابا اوغراتئلئرلار. آللاە، یاپتئقلارئنئزدان غافیل دگیلدیر. (باقارا سورەسی؛ 85)


