3. قورئانئ گیزلەمک، گؤرمزدن گلمک
آللاهئن آیتلرینی گیزلەمە سوچو اؤزللیکلە دە دیندار کسیمدە یایغئندئر. حورافە وە باطئل اینانئشلارئ کندینە دین حالینە گتیرمیش چەورەلر، قوردوغو یاپئنئن چؤکەجگی أندیشەسییلە کندی سیستمینە ترس دۆشن آیتلری؛ یا گیزلەرلر یا دا اۇلدوغوندان فارقلئ آنلاتئرلار. آللاهئن آیتلری اینسانلارئن گۆندمینە گیرسین ایستەمزلر. آللاە، قورئان آیتلرینی گیزلەینلر حاققئندا شؤیلە بویورور:
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى مِنْ بَعْدِ مَا بَيَّنَّاهُ لِلنَّاسِ فِي الْكِتَابِ أُولَئِكَ يَلْعَنُهُمُ اللَّهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللَّاعِنُونَ ﴿۱۵۹﴾ إِلَّا الَّذِينَ تَابُوا وَأَصْلَحُوا وَبَيَّنُوا فَأُولَئِكَ أَتُوبُ عَلَيْهِمْ وَأَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيمُ ﴿۱۶۰﴾ إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ ﴿۱۶۱﴾ (سورة البقرة)
ایندیردیگیمیز آپآچئق دلیللر وە هیدایتین کندیسی اۇلان آیتلر اینسانلار ایچین بیز کیتابتا آچئقلادئقتان سۇنرا گیزلەینلر وار یا، موطلاقا اۇنلارا آللاە لاعنت أدر. لاعنت أدەبیلەجک اۇلانلار دا لاعنت أدرلر. آنجاق تؤوبە أدیپ حالینی دۆزلتەرک گرچگی سؤیلەینلر باشقا. ایشتە اۇنلارئ بن باغئشلارئم. بن چۇق مرحامت أدیجیییم، تؤوبەلری چۇقچا قابول أدریم. آما آیتلریمیزی اینکار أتمیش وە گیزلەمیش اۇلاراق جان ورمیش اۇلانلارا گلینجە، ایشتە آللاهئن لاعنتی، ملکلرین لاعنتی وە اینسانلارئن لاعنتی اۇنلارئن اۆزەریندەدیر. (باقارا سورەسی؛ 159-161)
إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنْزَلَ اللَّهُ مِنَ الْكِتَابِ وَيَشْتَرُونَ بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا أُولَئِكَ مَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ إِلَّا النَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ ﴿۱۷۴﴾ أُولَئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلَالَةَ بِالْهُدَى وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ فَمَا أَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ ﴿۱۷۵﴾ (سورة البقرة)
آللاهئن ایندیردیگی کیتابتان بیر شەیی گیزلەییپ دە بونونلا بیرآز پارا آلانلار گرچکتن قارئنلارئ دۇلوسو آتشتن باشقا بیر شەی یەمزلر. قئیامت گۆنۆ آللاە اۇنلارلا قۇنوشور نە دە کندیسینی تمیزە چئقارئر. اۇنلارا سادەجە آجئ ورن بیر عاذاب واردئر. ایشتە اۇنلار، هیدایتی وریپ ساپئقلئغئ، عاففەدیلمەیی بئراقئپ عاذابئ ساتئن آلان کیمسەلردیر. بونلار، آتشە قارشئ نە قادار دا صابئردئرلار! (باقارا سورەسی؛ 174-175)
آللاهئن آیتلرینی گیزلەمک ایسرائیل اۇغوللارئنئن ایشلەدیگی بیر کۆفۆر سوچو اۇلوپ آللاە بو قۇنودا بیزلری اویارمئشتئر:
وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ لَتُبَيِّنُنَّهُ لِلنَّاسِ وَلَا تَكْتُمُونَهُ فَنَبَذُوهُ وَرَاءَ ظُهُورِهِمْ وَاشْتَرَوْا بِهِ ثَمَنًا قَلِيلًا فَبِئْسَ مَا يَشْتَرُونَ ﴿۱۸۷﴾ (سورة آل عمران)
بیر زامان آللاە، کندیسینە کیتاب وریلنلردن؛ “اۇنو موطلاقا اینسانلارا آچئقلایاجاقسئنئز، اۇنو گیزلەمەیەجکسینیز،” دییە سؤز آلمئشتئ. اۇنلار ایسە بونو قولاق آردئ أتتیلر وە اۇنو آز بیر دۆنیالئغا دگشیردیلر. یاپتئغئ بو آلئش وریش نە قادار کؤتۆدۆر. (آلی عیمران سورەسی؛ 187)
آیتلردن آنلاشئلدئغئ اۆزەرە آللاهئن کیتابئندان آز بیر شەی داحی اۇلسا گیزلەین کیشی آچئقچا کافیر اۇلموشتور. ایسلام عالمی حورافەلرین، آصئلسئز بیلگیلرین وە یالانلارئن أسیری اۇلموشتور. باعضئ حۇجالار بو دورومو بیلدیگی حالدە قورئان گرچکلرینی گیزلەمکتە وە حورافەجیلرە گؤز یومماقتادئر. بونلار دا یوقارئداکی آیتلرین حۆکمۆنە گیرمکتەدیر.
4. ایلاهی حۆکۆملرین گچرسیز اۇلدوغونو ایددیعا أتمک
آللاهئن آیتلرینی چاغئمئزا اویغون گؤرمەمک، گۆنجللیگینی قایبەتتیگینی ایددیعا أتمک وە سؤزۆم اۇنا، مدەنییتین گریسیندە قالدئغئنئ ظاننەتمک کۆفۆردۆر وە آللاها گۆونمەمکتیر:
وَالَّذِينَ سَعَوْا فِي آيَاتِنَا مُعَاجِزِينَ أُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مِنْ رِجْزٍ أَلِيمٌ ﴿۵﴾ (سورة سبأ)
آیتلریمیزی حۆکۆمسۆز قئلماق اوغرونا قۇشوشوپ دورانلار وار یا اۇنلار ایچین پیسلیکتن، اینلتیجی بیر عاذاب واردئر. (سبە سورەسی؛ 5)
وَالَّذِينَ يَسْعَوْنَ فِي آيَاتِنَا مُعَاجِزِينَ أُولَئِكَ فِي الْعَذَابِ مُحْضَرُونَ ﴿۳۸﴾ (سورة سبأ)
آیتلریمیزی حۆکۆمسۆز بئراقماق ایچین قۇشوشانلارا گلینجە اۇنلار عاذابئن ایچیندە حاضئر بولوندورولاجاقلاردئر. (سبە سورەسی؛ 38)
وَالَّذِينَ سَعَوْا فِي آيَاتِنَا مُعَاجِزِينَ أُولَئِكَ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ ﴿۵۱﴾ (سورة الحج)
آیتلریمیزی ایشە یاراماز قئلماق ایچین غایرت گؤسترنلرە گلینجە، اۇنلار جهننمین دۇستلارئدئر. (حاج سورەسی؛ 51)
هیچبیر مۆسلۆمان آللاهئن حۆکۆملرینین چاغئمئزا حیطاب أتمەیەجگینی وەیا قورئانئن باعضئ یرلرینین گۆنۆمۆز قۇشوللارئندا اویغولانامایاجاغئنئ دۆشۆنمز. “قورئانئن فالان حۆکمۆ گرکسیزدیر” وس. سؤیلملر چاغئ وە مۇدرنیزمی پوتلاشتئرانلارئن کۆفۆر اینانجئدئر.
5. قورئانا یۆز چەویریپ اومورساماماق
آللاهئن سؤزلرینی اومورسامایئپ یۆز چەویرمک، قورئان ایلە یاپئلان اویارئلارئ گرکسیز گؤرمک کۆفۆردۆر. هیچ کیمسە عالملرین راببی اۇلان آللاهئن سؤزلرینە قارشئ جیددییتسیز طاوئر تاقئنماز، اؤنمسیز گؤرەمز. قۇنوشان آللاە ایسە -کی اؤیلە- دیققاتا آلئنمالئدئر.
… فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَصَدَفَ عَنْهَا سَنَجْزِي الَّذِينَ يَصْدِفُونَ عَنْ آيَاتِنَا سُوءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوا يَصْدِفُونَ ﴿۱۵۷﴾ (سورة الأنعام)
… آللاهئن آیتلرینی یالانلایئپ اۇنلاردان یۆز چەورندن داحا ظالیم کیم اۇلابیلیر؟ آیتلریمیزدن یۆز چەویرنلری، یۆز چەویرمەسی سببییلە عاذابئن أن کؤتۆسۆیلە جزالاندئراجاغئز. (أنعام سورەسی؛ 157)
فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ بِهِ وَمِنْهُمْ مَنْ صَدَّ عَنْهُ وَكَفَى بِجَهَنَّمَ سَعِيرًا ﴿۵۵﴾ إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِنَا سَوْفَ نُصْلِيهِمْ نَارًا كُلَّمَا نَضِجَتْ جُلُودُهُمْ بَدَّلْنَاهُمْ جُلُودًا غَيْرَهَا لِيَذُوقُوا الْعَذَابَ إِنَّ اللَّهَ كَانَ عَزِيزًا حَكِيمًا ﴿۵۶﴾ (سورة النساء)
ایشتە اۇ یاهودیلرین بیر قئسمئ اۇنا ایمان أتتی. بیر قئسمئ دا اۇندان یۆز چەویردی. اۇ ایمان أتمەینلرە جهننم آلەوی یتر. شۆبهەسیز کی، آیتلریمیزی اینکار أدن کافیرلری بیز یارئن بیر آتشە آتاجاغئز. دریلری پیشتیکچە عاذابئ دویسونلار دییە، کندیسینە باشقا دریلر ورەجگیز. چۆنکی آللاە گرچکتن چۇق گۆچلۆدۆر، حۆکۆم وە حیکمت صاحیبیدیر. (نیسا سورەسی؛ 55-56)
وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ ذُكِّرَ بِآيَاتِ رَبِّهِ ثُمَّ أَعْرَضَ عَنْهَا إِنَّا مِنَ الْمُجْرِمِينَ مُنْتَقِمُونَ ﴿۲۲﴾ (سورة السجدة)
راببینین آیتلرییلە کندیسینە اؤگۆت وریلیپ دە، سۇنرا اۇنلاردان یۆز چەویرن کیمسەدن داحا ظالیم کیم اۇلابیلیر؟ گرچکتن بیز، گۆناهکارلاردان اینتیقام آلاجاغئز. (سجدە سورەسی؛ 22)
